Η αποκατάσταση μαστού μετά από μαστεκτομή είναι η χειρουργική διαδικασία που επαναφέρει το σχήμα και τον όγκο του μαστού, μετά από αφαίρεση λόγω καρκίνου ή προληπτικής ένδειξης. Στόχος είναι ένα φυσικό, συμμετρικό αποτέλεσμα που στηρίζει την εικόνα του σώματος και την ψυχολογία, μέσα από ένα εξατομικευμένο πλάνο αποκατάστασης.
Ποιες γυναίκες αφορά:
Γυναίκες που έχουν κάνει μαστεκτομή μετά από καρκίνο μαστού και θέλουν επαναφορά σχήματος/συμμετρίας.
Γυναίκες που προχωρούν σε προφυλακτική μαστεκτομή λόγω αυξημένου κινδύνου (π.χ. BRCA1/BRCA2).
Γυναίκες που εξετάζουν άμεση αποκατάσταση (στον ίδιο χρόνο με τη μαστεκτομή) ή απώτερη αποκατάσταση (σε δεύτερο χρόνο), ανάλογα με το θεραπευτικό τους πλάνο.
Ο Πλαστικός Χειρουργός Δρ. Νίκος Καρμίρης, σχεδιάζει εξατομικευμένα πλάνα αποκατάστασης μαστού μετά από μαστεκτομή, με στόχο φυσικό αποτέλεσμα και ασφάλεια, σε συνεργασία με το ογκολογικό πλάνο κάθε ασθενούς.
Τι είναι η Αποκατάσταση Μαστού;
Η αποκατάσταση του μαστού είναι ένα πολύ σημαντικό κεφάλαιο της Επανορθωτικής Πλαστικής Χειρουργικής και ως στόχο έχει την αντικατάσταση δέρματος, μαζικού αδένα και θηλής που έχει αφαιρεθεί κατά την μαστεκτομή.
Το ποσοστό του μαστού που αφαιρείται σχετίζεται με τον τύπο και το μέγεθος του αρχικού όγκου, ενώ βασικός στόχος της αποκατάστασης είναι η επίτευξη συμμετρίας και στους δύο μαστούς.
Επιλογή Τύπου Αποκατάστασης
Σε ό,τι αφορά την επιλογή τύπου αποκατάστασης μαστού, βασική προϋπόθεση είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι η κάθε ασθενής είναι διαφορετική και μοναδική. Άρα η αποκατάσταση θα πρέπει να βασίζεται στα δικά της χαρακτηριστικά με βάση το σωματότυπό της, αλλά και τον τύπο της μαστεκτομής.
Μετά από μια μαστεκτομή, η ασθενής μπορεί να επιλέξει:
- Να φοράει εξωτερικές προθέσεις σιλικόνης που εφαρμόζονται σε ειδικό στηθόδεσμο
- Να μην αλλάξει καθόλου την εμφάνισή της
- Να προχωρήσει σε αποκατάσταση του μαστού της, είτε με ενθέματα σιλικόνης είτε χρησιμοποιώντας αυτόλογους ιστούς, δηλαδή ιστούς από το ίδιο της το σώμα
Η συνεχής πρόοδος της Επανορθωτικής Πλαστικής Χειρουργικής, προσφέρει σήμερα περισσότερο από ποτέ τη δυνατότητα σε μία γυναίκα που έχει υποβληθεί σε μαστεκτομή, είτε λόγω καρκίνου είτε προφυλακτικά, να προχωρήσει σε αποκατάσταση με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
1. Αποκατάσταση Με Ενθέματα
Η αποκατάσταση με ενθέματα είναι μια συχνή επιλογή, όπου μπορεί να χρησιμοποιηθεί αρχικά διατατήρας ιστών (tissue expander) και στη συνέχεια να τοποθετηθεί το μόνιμο ένθεμα. Η μέθοδος επιλέγεται με βάση την ποιότητα του δέρματος, το πλάνο ακτινοθεραπείας και τον επιθυμητό χρόνο αποκατάστασης.
Πότε ταιριάζει συχνά:
- Όταν υπάρχει επαρκές δέρμα/ιστός για κάλυψη
- Όταν το πλάνο θεραπείας το επιτρέπει (π.χ. χωρίς έντονη επιβάρυνση από ακτινοθεραπεία)
- Όταν προτιμάται πιο “προβλέψιμο” σχήμα/όγκος
2. Αποκατάσταση με αυτόλογους ιστούς (κρημνοί)
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αποκατάσταση μπορεί να γίνει με ιστούς από το ίδιο το σώμα (κρημνός), ώστε ο μαστός να αποκτήσει πιο φυσική υφή και πτώση. Η επιλογή επηρεάζεται από την ανατομία της ασθενούς, το ιστορικό θεραπειών και το αισθητικό ζητούμενο.
Πότε ταιριάζει συχνά:
- Όταν επιδιώκεται “πιο φυσικό” σχήμα και κίνηση
- Σε περιβάλλον όπου η ποιότητα ιστών δεν είναι η βέλτιστη (π.χ. μετά από ακτινοβολία)
- Όταν υπάρχει κατάλληλη δότρια περιοχή
3. Λιπομεταφορά (Fat Grafting) Ως Συμπληρωματική Τεχνική
Η λιπομεταφορά χρησιμοποιείται συχνά συμπληρωματικά, για να βελτιώσει την κάλυψη, να “μαλακώσει” μεταβάσεις, να διορθώσει μικροασυμμετρίες και να ενισχύσει την ποιότητα του δέρματος/υποδόριου ιστού.
Τι μπορεί να βελτιώσει:
- Μικρές ασυμμετρίες ή “κενά”
- Αίσθηση/ομοιομορφία στην αφή
- Φαινόμενα όπως rippling σε λεπτό κάλυμμα ιστών
Ο Πλαστικός Χειρουργός Δρ. Νικόλαος Καρμίρης δίνει έμφαση στην προσεκτική επιλογή τεχνικής (ενθέματα, αυτόλογοι ιστοί ή συνδυασμός), ανάλογα με το θεραπευτικό πλάνο και την ποιότητα ιστών, ώστε το αποτέλεσμα να είναι όσο γίνεται πιο φυσικό και σταθερό στο χρόνο.
Γιατί να σκεφτώ να προχωρήσω σε αποκατάσταση του μαστού μου;
Η αποκατάσταση του μαστού μετά από μαστεκτομή ΔΕΝ είναι αισθητική επέμβαση. Οι επεμβάσεις αυτού του τύπου γίνονται για να αποκαταστήσουμε την ανατομία και τη συμμετρία. Μία τέτοιου είδους επέμβαση είναι μέρος της θεραπείας της νόσου και για το λόγο αυτό καλύπτεται από τις περισσότερες ιδιωτικές ασφάλειες και τον ΕΟΠΥΥ.
Άλλωστε, η αποκατάσταση μαστού μετά από μια μαστεκτομή, δεν αλλάζει μόνο τη φυσική εμφάνιση της ασθενούς αλλά έχει και τεράστια επίδραση στην ψυχολογία της, αυξάνοντας την ευεξία αυτού του ατόμου, τόσο σε προσωπικό όσο και σε οικογενειακό επίπεδο και τονώντας την αυτοπεποίθηση της.
Ενδεικτικά Αποτελέσματα
Πότε είναι η κατάλληλη στιγμή να προχωρήσω σε αποκατάσταση μαστού;
Ο χρόνος μίας τέτοιας επέμβασης, εξαρτάται από:Την επιθυμία της ασθενούς
Την κατάσταση της υγείας της
Τον τύπο του όγκου
Της θεραπείας που λαμβάνει
Για πολλές γυναίκες, η άμεση αποκατάσταση (δηλαδή η αποκατάσταση του μαστού στον ίδιο χειρουργικό χρόνο με αυτόν της μαστεκτομής), μειώνει την ψυχολογική φόρτιση, να βιώσει η ασθενής ένα διάστημα χωρίς μαστό, ενώ ταυτόχρονα μειώνει το κόστος και την ταλαιπωρία να υποβληθεί σε δύο μεγάλες επεμβάσεις σε διαφορετικούς χρόνους.
Αυτό ωστόσο, δε σημαίνει ότι μία ασθενής δεν μπορεί να υποβληθεί σε αποκατάσταση του μαστού της μήνες ή και χρόνια μετά από τη μαστεκτομή (απώτερη αποκατάσταση μαστού).
Αν για παράδειγμα η ασθενής έχει ξεκινήσει σχήμα χημειοθεραπείας ή ακτινοβολίας, τότε συνήθως η αποκατάσταση αναβάλλεται, μέχρι να ολοκληρώσει αυτές τις θεραπείες.
Τι Λένε οι Ασθενείς μας για Εμάς
Περισσότερες από 150+ αξιολογήσεις
Υπάρχει «κανόνας» για το ποια αποκατάσταση είναι καλύτερη; Δεν είναι πιο ασφαλής η άμεση αποκατάσταση, γνωστή και ως «one and done»;
Αρκετά συχνά διαβάζουμε για “νέες” προσεγγίσεις, όπως είναι η “one and done”. Παρότι ακούγεται υπέροχο και η συγκεκριμένη αντιμετώπιση αποτελεί την ιδανική επιλογή για όλες τις γυναίκες, το “μία και έξω” μερικές φορές μπορεί να αποδειχθεί παραπλανητικό, καθώς περισσότερο από το 30% των γυναικών με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία, θα χρειαστούν τουλάχιστον άλλη μία χειρουργική επέμβαση.
Ασφαλώς, η αποκατάσταση του μαστού μετά από μαστεκτομή σε ένα στάδιο (one step procedure), είναι μία συχνή επέμβαση και γίνεται με την άμεση χρήση ενθεμάτων, είτε μόνα τους, είτε με τη χρήση αλλομοσχεύματος χορίου (Alloderm).
Ωστόσο, αυτή η επέμβαση ενδείκνυται σε ασθενείς που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις, όπως για παράδειγμα ασθενείς που υποβάλλονται σε προφυλακτική μαστεκτομή (πχ BRCA +). Σε αυτές τις ομάδες ασθενών, οι πιθανότητες να χρειαστούν πραγματικά μόνο μία επέμβαση είναι πολύ αυξημένες.
Σε ό,τι αφορά ασθενείς που υποβάλλονται σε μαστεκτομή μετά από καρκίνο, υπάρχουν μερικά πράγματα που πρέπει να ληφθούν υπόψη πριν από την επιλογή της “one and done” χειρουργικής επέμβασης.
Ένα βασικό στοιχείο για το οποίο πρέπει να είναι ενημερωμένη η ασθενής, είναι ότι το τελικό αισθητικό αποτέλεσμα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πάχος του ιστού που καλύπτει το ένθεμα.
Συχνά, μετά από μία μαστεκτομή, οι ιστοί που παραμένουν πάνω από το ένθεμα δεν έχουν αρκετό πάχος για να το καλύψουν επαρκώς, ακόμη και αν αυτό βρίσκεται κάτω από το μυ. Έτσι, πολλοί ασθενείς αντιμετωπίζουν μετεγχειρητικά αυτό που αποκαλούμε “rippling”, δηλαδή ένα ορατό ένθεμα με δημιουργία «κυμάτων» στο δέρμα.
Ένα ορατό ένθεμα έχει ως αποτέλεσμα μία δυσαρεστημένη ασθενή, που θα την οδηγήσει ξανά στο χειρουργείο προκειμένου το ένθεμα να μην είναι ορατό. Αυτό αντιμετωπίζεται συνήθως με την προσθήκη λιπώδους ιστού (fat grafting) και είναι από τους πιο συχνούς λόγους που οι ασθενείς ζητούν μία επιπλέον επέμβαση.
Ένα άλλο στοιχείο που πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη, είναι η πιθανότητα ακτινοβολίας μετά τη μαστεκτομή. Η ακτινοβολία ασφαλώς δεν αποτελεί αντένδειξη για την αποκατάσταση του μαστού, αλλά αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών και μπορεί να επηρεάσει το τελικό αισθητικό αποτέλεσμα.
Η ακτινοβολία και τα ενθέματα συχνά δεν αντιδρούν καλά όταν γίνονται ταυτόχρονα. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το δέρμα επηρεάζεται από την ακτινοβολία και η παρουσία ξένου σώματος (ένθεμα) κάτω από το δέρμα, μπορεί να οδηγήσει εύκολα σε διάσπαση τραύματος , καθυστερημένη επούλωση και εκτεθειμένο ένθεμα.
Ακόμα ένα στοιχείο που πρέπει να ληφθεί υπόψη, είναι η αποκατάσταση του μαστού μετά από μαστεκτομή με διατήρηση της θηλής (Nipple Sparing Mastectomy, NSM).
Η διατήρηση της θηλής βελτιώνει σημαντικά τα αισθητικά αποτελέσματα μετά την αποκατάσταση του μαστού, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται ενθέματα για την αποκατάσταση.
Οι ασθενείς που δεν είναι υποψήφιοι για NSM ή προτιμούν να μη διατηρήσουν τη θηλή, πολλές φορές έχουν λιγότερο ικανοποιητικά αποτελέσματα από μία ασθενή που έχει διατηρήσει τη θηλή της. Βέβαια, σημαντικό ρόλο σε αυτό παίζει και η σταδιοποίηση του καρκίνου, αφού η θεραπεία της ασθενούς έχει πρωταρχικό ρόλο.
Για τις ασθενείς που προτιμούν την αποκατάσταση με αυτόλογους ιστούς (αποκατάσταση χρησιμοποιώντας ιστούς από την ίδια την ασθενή), αυτή μπορεί πιο εύκολα να πραγματοποιηθεί σε ένα στάδιο, παρότι στη βιβλιογραφία και πάλι υπάρχει έντονη συζήτηση για το ποιοι ασθενείς έχουν καλύτερα αισθητικά αποτελέσματα.
Άμεση αποκατάσταση με κρημνούς όπως είναι αυτοί από την κοιλιά (DIEP ή TRAM), είναι εξαιρετικά σημαντικοί και αποτελεί το “gold standard” στην αποκατάσταση του μαστού παγκοσμίως στις μέρες μας, αφού επιτρέπουν στις ασθενείς να ξυπνούν με στήθος που έχει ακριβώς την ίδια υφή, αποφεύγοντας έτσι το ψυχολογικό τραύμα της απώλειας του στήθους, σύμβολο μητρότητας και θηλυκότητας.
Αποκατάσταση Θηλής & Θηλαίας Άλω – Το Τελικό Στάδιο
Η αποκατάσταση της θηλής και της θηλαίας άλω είναι συχνά το τελικό στάδιο του συνολικού πλάνου. Πραγματοποιείται όταν έχει σταθεροποιηθεί το σχήμα του μαστού, ώστε το αποτέλεσμα να δείχνει όσο γίνεται πιο φυσικό.
Τρόποι αποκατάστασης (ενδεικτικά):
- Χειρουργική αποκατάσταση θηλής
- Ιατρικό tattoo για θηλαία άλω (ή συνδυασμός τεχνικών)
Το κατάλληλο timing καθορίζεται εξατομικευμένα.
-
Ποια Είναι Τα Πλεονεκτήματα Της Απώτερης Αποκατάστασης Μαστού;
-
Μπορεί Η Αποκατάσταση Μαστού Να Προκαλέσει Προβλήματα Στις Θεραπείες Που Ακολουθούν;
-
Ανάρρωση Μετά Την Αποκατάσταση Μαστού
-
Πιθανές Επιπλοκές Και Τι Κάνουμε Για Να Μειώσουμε Τους Κινδύνους
-
Πόσο Κοστίζει Η Επέμβαση Της Αποκατάστασης Μαστού;
-
Πώς Να Επιλέξετε Την Κατάλληλη Μέθοδο Για Εσάς
Τα βασικά πλεονεκτήματα της αποκατάστασης μαστού σε δεύτερο στάδιο περιλαμβάνουν τα εξής:
- Παρουσία ιστών που έχουν επουλωθεί και βρίσκονται σε ηρεμία πριν από την έναρξη της αποκατάστασης
- Τη διαθεσιμότητα της τελικής ιστολογικής εξέτασης που θα καθορίσει και το πλήρες ογκολογικό πλάνο
- Καλύτερη αιμάτωση των κρημνών που θα χρησιμοποιηθούν στην αποκατάσταση
- Δυνατότητα να αποκατασταθούν βλάβες που έχουν προκληθεί από τις μετεγχειρητικές ογκολογικές θεραπείες της ασθενούς, με κυριότερη αυτή της ακτινοθεραπείας.
Αξίζει να τονιστεί, πως μία επιτυχημένη αποκατάσταση μαστού δεν επηρεάζει τις υπόλοιπες θεραπείες. Πάντως, σε γενικές γραμμές, καλό θα είναι να αποφεύγεται η ακτινοβόληση των αποκατεστημένων μαστών με ενθέματα, καθώς έτσι μειώνεται η ποιότητα του αποτελέσματος.
Στην περίπτωση που η ασθενής προβεί σε αποκατάσταση με ένθεμα, μία ενδεχόμενη λοίμωξη, μπορεί να καθυστερήσει την έναρξη των άλλων θεραπειών, μειώνοντας έτσι την αποτελεσματικότητά τους και αυτό είναι κάτι που πρέπει ΠΑΝΤΑ να λαμβάνεται υπόψιν.
Τέλος, η συνεννόηση μεταξύ των μελών της ομάδας που εμπλέκονται στη φροντίδα της ασθενούς (χειρουργός ογκολόγος, παθολόγος, πλαστικός χειρουργός, ακτινοθεραπευτής, παθολογοανατόμος) είναι απαραίτητη, προκειμένου να επιτευχθεί το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα κάτω από τις συγκεκριμένες συνθήκες.
Η ανάρρωση διαφέρει ανάλογα με τη μέθοδο (ενθέματα, κρημνοί, συνδυασμός), όμως ο στόχος είναι να επιστρέψετε σταδιακά σε μια ασφαλή καθημερινότητα με σωστή καθοδήγηση.
Τι να περιμένετε γενικά:
- Σταδιακή υποχώρηση δυσφορίας τις πρώτες ημέρες
- Οδηγίες για ύπνο, στάση σώματος και φροντίδα τραύματος
- Σταδιακή επάνοδος σε εργασία/οδήγηση/άσκηση με βάση τις οδηγίες του ιατρού
- Παρακολούθηση της εξέλιξης των ουλών και της συμμετρίας
Όπως σε κάθε χειρουργείο, υπάρχουν πιθανοί κίνδυνοι, οι οποίοι συζητούνται αναλυτικά στο προεγχειρητικό ραντεβού. Η σωστή επιλογή μεθόδου και η τήρηση οδηγιών μειώνουν σημαντικά τις πιθανότητες επιπλοκών.
Γενικές πιθανές επιπλοκές:
- Αιμάτωμα ή ύγρωμα (συλλογή υγρού)
- Λοίμωξη
- Καθυστέρηση επούλωσης
Ειδικά σε αποκατάσταση με ενθέματα (ενδεικτικά):
- Σχηματισμός κάψας (capsular contracture)
- Rippling ή μεταβολές στην υφή/θέση του ενθέματος
- Ανάγκη (σπάνια αλλά υπαρκτό σενάριο) αντικατάστασης/αφαίρεσης
Ειδικά σε αποκατάσταση με αυτόλογους ιστούς:
- Ανάγκη στενότερης παρακολούθησης τις πρώτες ημέρες
- Θέματα επούλωσης στη δότρια περιοχή
- Απώλεια (μερική ή ολική) του κρημνού
Η τελική τιμή της αποκατάστασης του μαστού μετά από μαστεκτομή, εξαρτάται από πολλούς διαφορετικούς παράγοντες, όπως:
Η μέθοδος που θα επιλεγεί (με αυτόλογους ιστούς; με ενθέματα; σε δύο χρόνους με διατατήρες και ενθέματα;)
Το είδος και η ποιότητα των ενθεμάτων που θα χρησιμοποιηθούν
Εάν χρειάζεται να πραγματοποιηθεί και αποκατάσταση της θηλής
Τη διαδικασία διάτασης του δέρματος με το expander πριν την τελική αποκατάσταση με ενθέματα
Η «καλύτερη» αποκατάσταση είναι αυτή που ταιριάζει στο σώμα σας, στο θεραπευτικό πλάνο και στις ρεαλιστικές προσδοκίες.
Κριτήρια που συνήθως επηρεάζουν την απόφαση:
- Αν προβλέπεται ακτινοθεραπεία
- Η ποιότητα δέρματος/υποδόριου ιστού
- Ο διαθέσιμος χρόνος και τα στάδια που επιθυμείτε
- Η επιθυμητή φυσικότητα στην υφή/κίνηση του μαστού
- Το ιστορικό χειρουργείων και η γενική υγεία
Τι να ρωτήσετε στο ραντεβού:
- Τι επιλογές ταιριάζουν στη δική μου περίπτωση και γιατί;
- Πόσα στάδια θα χρειαστούν;
- Πού θα είναι οι ουλές;
- Πώς επηρεάζει η ακτινοθεραπεία το αποτέλεσμα;
- Τι ανάρρωση να περιμένω και πότε επιστρέφω σε δραστηριότητες;
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την αποκατάσταση μαστού μετά από μαστεκτομή, κλείστε σήμερα το ραντεβού σας με τον Νικόλαο Καρμίρη.
Ο ιατρός θα λύσει όλες τις απορίες σας, θα σας καθοδηγήσει στην επιλογή της καταλληλότερης θεραπείας και θα σας κάνει να αισθανθείτε σίγουρες πως βρίσκεστε στα καλύτερα χέρια.
Συχνές Ερωτήσεις για την αποκατάσταση μαστού μετά από μαστεκτομή
Πότε είναι καλύτερα να γίνει η αποκατάσταση, άμεσα ή αργότερα
Εξαρτάται από το είδος μαστεκτομής, το ογκολογικό πλάνο (χημειοθεραπεία/ακτινοθεραπεία) και την ποιότητα των ιστών. Η απόφαση λαμβάνεται εξατομικευμένα, σε συνεννόηση με την ιατρική ομάδα.
Μπορεί να γίνει αποκατάσταση σε 1 στάδιο (“one and done”);
Σε κάποιες περιπτώσεις είναι εφικτό, όμως συχνά χρειάζονται συμπληρωματικές διορθώσεις ώστε να επιτευχθεί το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα σε συμμετρία και φυσικότητα.
Η ακτινοθεραπεία επηρεάζει την επιλογή μεθόδου;
Ναι. Μπορεί να επηρεάσει την επούλωση και την επιλογή τεχνικής, γι’ αυτό αξιολογείται πάντα πριν οριστικοποιηθεί το πλάνο αποκατάστασης.
Τι είναι ο διατατήρας ιστών;
Είναι ένα προσωρινό «ένθεμα» που βοηθά να δημιουργηθεί σταδιακά ο κατάλληλος χώρος και η κάλυψη των ιστών, πριν τοποθετηθεί το μόνιμο ένθεμα.
Πότε γίνεται η αποκατάσταση θηλής και θηλαίας άλω;
Συνήθως σε μεταγενέστερο χρόνο, όταν έχει σταθεροποιηθεί το σχήμα του μαστού, ώστε το αποτέλεσμα να δείχνει όσο γίνεται πιο φυσικό.
Χρειάζεστε αποκατάσταση μαστού
μετά από μαστεκτομή;
Επικοινωνήστε με το ιατρείο μας για να κλείσετε
το προσωπικό σας ραντεβού αξιολόγησης.
Ο Ν. Καρμίρης είναι πιστοποιημένο μέλος (Fellow) του European Board of Plastic, Reconstructive and Aesthetic Surgery (FEBOPRAS), τίτλος που του απονεμήθηκε μετά από επιτυχείς εξετάσεις. Ταυτόχρονα, είναι τακτικό μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Πλαστικής, Επανορθωτικής και Αισθητικής Χειρουργικής (ΕΕΠΕΑΧ), της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Πλαστικής Επανορθωτικής και Αισθητικής Χειρουργικής (ESPRAS) καθώς και ενεργό μέλος του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών (ΙΣΑ) και του Βρετανικού Ιατρικού Συλλόγου (GMC).